32.1 C
تهران
تیر ۱۶, ۱۳۹۹
دیپلماسی انرژی
گزارش نفت منتخب

آینده انرژی چین؛ سهم منابع مختلف انرژی چین در ۲۰۵۰

بزرگترین شرکت نفت و گاز چین ، شرکت ملی نفت چین (CNPC)، چشم‌انداز خود برای سال ۲۰۵۰ را در اواخر ماه اوت منتشر کرد. این همزمان با کارهای اولیه‌ای بود که هم‌اکنون توسط اتاق‌های فکر داخلی، بنگاه‌های دولتی و وزارتخانه‌ها پیش از چهاردهمین (FYP) انجام می‌شود. برنامه پنج ساله از ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۵ اجرا خواهد شد و در اوایل سال ۲۰۲۱ توسط قوه مقننه چین تصویب خواهد شد و پس از آن برنامه‌های بخشی و منطقه‌ای بر اساس اصول و اهداف آن منتشر خواهد شد.

گزارش CNPC به هیچ وجه یک سند الزام آور نیست، اما آموزنده است زیرا بیانگر چگونگی تفکر صنعت سوخت‌های فسیلی در چین در مورد آینده انرژی این کشور است. در واقع بزرگترین پرسش برای انرژی چین، سهم ذغال‌سنگ در ترکیب انرژی این کشور است. طبق پیش‌بینی CNPC، حتی اگر سهم ذغال‌سنگ همچنان به سقوط خود ادامه دهد، باز هم یک سوم مصرف انرژی اولیه چین در سال ۲۰۵۰ را به خود اختصاص خواهد داد.

طبق گزارش CNPC:

  • انتظار می‌رود تقاضای انرژی اولیه چین بین سال های ۲۰۳۵ و ۲۰۴۰ نزدیک به ۴ میلیارد تن معادل نفت (btoe) و بالاتر از پیش بینی سال ۲۰۱۸ (۳.۹btoe ) باشد.
  • انتظار می‌رود تقاضای نفت در سال ۲۰۳۰ با ۷۰۵ میلیون تن (۱۶.۵ میلیون بشکه در روز) و تقاضای حمل و نقل در سال ۲۰۳۵ به اوج خود برسد (مصرف سوخت جت دیرتر از بنزین به اوج می‌رسد)، اما تقاضای پتروشیمی تا سال ۲۰۵۰ رشد می‌کند.
  • تقاضای گاز چین همچنان افزایش یافته و در سال های ۲۰۳۵ و ۲۰۵۰  به ترتیب به ۶۱۰ میلیارد مترمکعب در سال و ۶۹۰ میلیارد مترمکعب در سال خواهد رسید. با نگاه به آینده، مصرف گاز توسط بخش‌های مسکونی و تولید برق هدایت می‌شود. اما با توجه به این که تولید داخلی فقط نیمی از تقاضا را به خود اختصاص می‌دهد، انتظار می‌رود وابستگی چین به واردات به حدود ۵۰ درصد برسد.
  • تولید برق یک موضوع کلیدی در چین است و با توجه به چشم‌انداز سال ۲۰۵۰ ، تقاضای برق ۱۲.۲ تریلیون کیلووات ساعت (کمی پایین تر از پیش بینی ۱۲.۳ تریلیون کیلووات ساعت در سال گذشته) خواهد بود. در عین حال، قرار است ذغال‌سنگ سریعتر از آنچه در چشم‌انداز سال ۲۰۱۸ گفته شده جای خود را به منابع تجدیدپذیر دهد، اگرچه همچنان انتظار می‌رود ۴۰ درصد تولید برق را در سال ۲۰۳۵ به خود اختصاص دهد. بین سال‌های ۲۰۳۵ تا ۲۰۵۰، دستاوردهای تکنولوژیکی از جذب سوخت‌های غیرفسیلی حمایت خواهد کرد، که تا سال ۲۰۵۰ باید ۵۸ درصد از تولید برق را در بر بگیرد.
پیش بینی تقاضای انرژی چین

با توجه به  رشد قابل توجه تقاضای انرژی اولیه در چین در سال ۲۰۱۸ (۳.۳ درصد سال به سال (y/y))، به نظر می‌رسد که CNPC با در نظر گرفتن اوج تقاضای انرژی اولیه بین ۲۰۳۵ و ۲۰۴۰ (معادل ۴ میلیارد بشکه نفت)، تقاضای انرژی را در چشم‌انداز خود افزایش داده است.

در حالی که سهم ذغال‌سنگ در مخلوط انرژی تا ۲۰۵۰ به افت خود ادامه خواهد داد، انتظار می‌رود تقاضای مطلق ذغال‌سنگ تا سال ۲۰۲۵ در سطح فعلی خود باقی بماند. در واقع، استفاده از ذغال‌سنگ در تولید برق همچنان رو به افزایش بوده و انتظار می رود در سال ۲۰۲۵ با ۴.۹ تریلیون کیلووات در ساعت به اوج خود برسد، اما درصد سهم آن در تولید برق در حال کاهش است. تقاضا برای برق تا سال ۲۰۵۰ به افزایش بیش از دو برابری از سطح سال ۲۰۱۵ (۵.۵ تریلیون کیلو وات در ساعت) ادامه داده و به ترتیب به ۱۱.۲ و ۱۲.۲ تریلیون کیلووات ساعت در سال ۲۰۳۵ و ۲۰۵۰  می‌رسد.

پیش بینی تقاضای بخش های مختلف چین

در حال حاضر نفت ۱۹ درصد از مخلوط انرژی اولیه چین را به خود اختصاص می‌دهد(تقریباً نیمی از سطوح متوسط در کشورهای OECD ) و پیش‌بینی می‌شود طی ۲۰۳۵-۲۰۳۰ در این سطح باقی ماند و تا سال ۲۰۵۰ به حدود ۱۵ درصد افت کند. در واقع، CNPC در چشم‌انداز سال ۲۰۱۹ خود پیش‌بینی می‌کند که تقاضای نفت در سال ۲۰۳۰ به اوج خود برسد و از حدود ۶۰۰ میلیون تن (نزدیک به ۱۴ میلیون بشکه در روز) در چشم‌انداز سال ۲۰۱۷  به ۷۰۵ میلیون تن ( ۱۶.۵ میلیون بشکه در روز). اما با در نظر گرفتن این که تقاضای نفتی سالیانه چین بین سال‌های ۲۰۰۸ و ۲۰۱۸ بیش از ۵ میلیون بشکه در روز رشد کرد، این چشم انداز نشان‌دهنده کند شدن چشمگیر در رشد تقاضای نفت است.

براساس پیش بینی ها، بخش حمل و نقل تقریباً نیمی از کل تقاضای نفت در طول دوره پیش‌بینی را به خود تخصیص می‌دهد. با این حال، مصارف صنعتی، مطابق با تغییرات ساختاری در اقتصاد چین، به تدریج از حدود ۲۵ درصد از کل استفاده کنونی  به کمتر از ۱۰ درصد در سال ۲۰۳۰ رسیده و جای خود را به تقاضای مواد شیمیایی می‌دهد.

بنابراین، این تغییرات ساختاری تقاضای فرآورده را تحت تاثیر قرار داده و تقاضای بنزین و سوخت جت با نرخ رشد میانگین ​​۲.۴ درصد در هر سال از امسال تا سال ۲۰۳۰ و بعد از آن کاهش تا نرخ ۰.۶ درصد در سال به صورت میانگین تا سال ۲۰۵۰، همراه خواهند بود. CNPC انتظار دارد تقاضای بنزین تا سال ۲۰۲۵ به میزان تقاضای دیزل برسد (تا سال ۲۰۱۰ چین تقریباً دو برابر بنزین، گازوئیل مصرف می‌کرد). اما انتظار می رود مصرف بنزین از سال ۲۰۳۵ سریع‌تر کاهش می‌یابد زیرا دیزل هم‌چنان یک سوخت مهم در حمل و نقل جاده‌ای، حمل و نقل ریلی و دریایی است (شکل ۵) ( اگرچه در تقاضای دریایی، CNPC تفکیکی بین تقطیرها و  نفت کوره ایجاد نمی‌کند). تقاضا برای سوخت جت در دوره پیش‌بینی همچنان افزایش می‌یابد ، همانطور که تقاضا برای پتروشیمی نیز افزایش می‌یابد.

پیش بینی تولید و مصرف نفت در بخش های مختلف چین

با ورود چین به عصر اهداف سبک، بازارها به دلیل بالاتر بودن مالکیت خودرو در کنار رانندگی بیشتر، انتظار رشد شدید تقاضای بنزین را دارند. اما تلاش‌های قاطع دولت مرکزی به منظور ارتقاء وسایل نقلیه مصرف کننده انرژی‌های نو، در کنار ظهور برنامه‌های کاربردی به اشتراک گذاشتن دوچرخه و قیمت‌های بالای بنزین، منجر به یک افزایش آرام در تقاضای بنزین شده است. CNPC یک افزایش ۱۷ درصدی در تقاضای بنزین از سال ۲۰۱۶ تا سال ۲۰۲۰ و به دنبال آن یک افزایش ۷ درصدی تا سال ۲۰۲۵ را پیش‌بینی می‌کند.

CNPC همچنین انتظار دارد که ناوگان وسایل نقلیه مسافری چین از ۲۷۰ میلیون نفر در سال ۲۰۲۰ به ۴۰۰ میلیون در سال ۲۰۳۵ و ۵۰۰ میلیون در ۲۰۵۰ یا ۳۵۰ وسیله نقلیه به ازای هر هزار نفر گسترش یابد. این گزارش فرض می‌کند که فروش وسایل نقلیه بنزینی در حال حاضر به اوج خود رسیده و تا سال ۲۰۵۰ نیز به افت خود ادامه خواهد داد، هرچند که در سال ۲۰۳۰ هم‌چنان بیش از دو سوم ناوگان را به خود اختصاص می‌دهند.

پس از دو سال رشد فوق العاده زیاد تقاضای گاز در چین، CNPC چشم‌انداز میان مدت تقاضای گاز خود را مورد تجدید نظر قرار داده و آینده‌ای ضعیف‌تر را برای استفاده از گاز در صنعت نشان می‌دهد. این شرکت پیش‌بینی ۲۰۲۵ خود را از ۴۵۵ میلیارد مترمکعب به ۴۲۰ میلیارد مترمکعب کاهش داده است، در حالیکه پیش‌بینی ۲۰۵۰ اکنون افزایش یافته و از ۶۵۰ میلیارد مترمکعب به ۶۹۰ میلیارد مترمکعب رسیده است. به طور کلی، برآوردهای CNPC از رشد مصرف گاز از ۱۳۰ میلیون متر مکعب در سال‌های ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۴ ( شکل ۷ را ببینید) پایین‌تر از برآوردهای آژانس بین المللی انرژی (IEA) نیز هستند. همچنان، سهم گاز در مخلوط انرژی در سال‌های ۲۰۳۰ تا ۲۰۳۵ در حدود ۱۴ درصد به صورت شناور بوده و تا سال ۲۰۵۰ تا ۱۷ درصد صعود می‌کند. در بخش تولید برق، گاز در سال ۲۰۳۵ حدود ۱۰ درصد و در سال ۲۰۵۰ حدود ۱۳ درصد منابع اولیه را به خود اختصاص می‌دهد، اگرچه گاز تحت سناریو “چین زیبا” تا سال ۲۰۵۰ در ۱۰ درصد محدود می‌ماند.

طبق گفته CNPC ، تولید گاز شیل به تدریج زیاد شده و تا سال ۲۰۲۵ به ۳۵ میلیارد مترمکعب یا ۱۷ درصد از کل تولید رسیده و قبل از آن که تا سال ۲۰۵۰ به نزدیکی ۱۰۰ میلیارد مترمکعب برسد، در سال ۲۰۳۰ به حدود ۵۰ میلیارد مترمکعب می‌رسد.

پیش بینی مصرف گاز طبیعی چین

در نتیجه ، وابستگی چین به گاز وارداتی به ۵۰ درصد افزایش می‌یابد. با فرض این که چین پس از قرارداد ” Power of  Siberia”  هیچگونه قرارداد خط لوله‌ای را امضا نکند (که بعید به نظر می رسد)، پیش بینی می شود تقاضای این کشور برای گاز طبیعی مایع‌شده (LNG) در اوایل دهه ۲۰۲۰ قبل از دو برابر شدن تا سال ۲۰۳۰، به ۱۰۰-۱۲۰ میلیارد مترمکعب در سال برسد. با این حال چشم‌انداز گاز در چین هم در کوتاه مدت و هم میان مدت، پر از شک و تردید است.

سناریوی پیشرفته‌تر “چین زیبا” کاهش چشمگیر‌تری در استفاده از زغال سنگ به ویژه در بخش تولید برق نشان می‌دهد زیرا نرخ‌های نفوذ انرژی‌های تجدیدپذیر با شروع از سال ۲۰۳۵  به میزان قابل توجهی شتاب می‌گیرند.

تاریخ: ۲۰۱۹/۹/۱۹

منبع: اندیشکده آکسفورد

Related posts

نفت و تنش های سیاسی-اجتماعی

ali

ژئوپلیتیک نفت و واکنش ایران

ali

بحران لیبی نباید نادیده گرفته شود

ali

ارائه دیدگاه